Nếu ai từng đi ngang con đường NB2, nối quốc lộ 29 qua Hoà Đồng- Hoà Mỹ, sẽ dễ dàng bắt gặp ngôi tự viện nằm e ấp bên ruộng đồng xanh mát, bên cạnh là bức tường của ngôi trường làng. Đó là chùa Thanh Đồng, ngôi tự viện gắn liền với đời sống tâm linh của bà con quanh vùng, suốt hơn 1 thế kỷ qua.

Chùa Thanh Đồng tọa lạc tại thôn Phú Diễn Ngoài, xã Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk, trước kia là xã Hoà Đồng, huyện Tây Hoà, tỉnh Phú Yên. Ngôi già lam được hoà thượng Thích Chơn Hòa, hiệu Thiên Tứ khai sơn vào năm 1921, thuộc hệ phái Bắc Tông, có ngày huý kỵ là Mùng 4 tháng 9 âm lịch.

Về kiến trúc, chùa gồm cổng Tam Quan, sân trước nhỏ với hàng tượng Tây Phương Tam Thánh cao tầm 5m, đẹp và trang nghiêm, dễ dàng nhìn thấy từ xa. Bên cạnh phía sau là tượng Phật Niết Bàn có mái che, chính diện là Quan Âm Các và Phật Di Lặc. Sân bên hông khá rộng và sạch đẹp, có Bộ tượng Phật Thuyết Pháp, Đài Quán Thế Âm và Phật Toạ Thiền. Chánh điện dạng nhà 3 gian, bên hông là Giảng đường, rộng rãi và thoáng mát. Phía sau còn có khu vườn khá rộng, trồng rau xanh và cây trái, trông rất bình yên.

Thanh Đồng Tự nằm ngay sau lưng trường THCS Nguyễn Thị Định, không gian ban ngày có phần náo nhiệt nhưng về chiều tối lại trở nên tĩnh mịch và trầm lắm. Là điểm dừng chân tâm linh thanh tịnh cho bà con Phật tử trong vùng và du khách phương xa. Ngôi tự viện nằm cạnh các danh tự như chùa Hương Tích, chùa Phi Lai, chùa Khánh Thiện, Chùa Long Tượng, chùa Mỹ Quang, rất tiện khi ghép vào hành trình du lịch tâm linh, tại vùng đất Phật học Phú Yên, miền đông Đắk Lắk.