Nằm nơi cửa ngõ của danh thắng quốc gia Vịnh Xuân Đài – một trong những vịnh biển đẹp nhất miền Trung, phường Xuân Đài không chỉ sở hữu cảnh quan sơn thủy hữu tình mà còn là vùng đất ghi dấu nhiều lớp trầm tích lịch sử hào hùng. Đây chính là nền tảng để địa phương phát triển mạnh mẽ các loại hình du lịch: từ tham quan di tích, khám phá văn hóa đến nghỉ dưỡng biển cao cấp – hứa hẹn trở thành điểm đến nổi bật của khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk.

Tổng quan hành chính và vị trí địa lý

Phường Xuân Đài được thành lập trên cơ sở sáp nhập phường Xuân Đài và phường Xuân Thành (thuộc thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên cũ). Với diện tích khoảng 13,4 km² và dân số năm 2025 đạt 21.574 người. Trụ sở Ủy ban nhân dân phường và Trung tâm phục vụ hành chính công được đặt tại trụ sở UBND phường Xuân Đài cũ.

Về vị trí địa lý, Phía Bắc giáp phường Sông Cầu, Phía Tây giáp xã Xuân Thọ, Phía Nam giáp các xã Tuy An Bắc và Tuy An Đông, Phía Đông giáp biển và Vịnh Xuân Đài

Không gian phát triển đa dạng

Khu vực phía Nam – thuộc phường Xuân Đài cũ, nổi bật với những danh thắng và di tích như: Biển Gành Đỏ, Làng nghề nước mắm Gành Đỏ, Mộ Đào Trí – di tích lịch sử cấp quốc gia. Vũng Lắm- nơi trú đậu của chiến thuyền USS Peacock (tàu Khổng Tước) thuộc Hải quân Hoa Kỳ khi tới Việt Nam nhằm mục tiêu thúc đẩy thương mại và ngoại giao năm 1833.

Đặc biệt Tổ hợp thương mại dịch vụ và du lịch nghỉ dưỡng Xuân Đài Bay với diện tích 7.32ha, tổng vốn đầu tư 786 tỉ đồng, hứa hẹn là điểm nhấn nghỉ dưỡng đẳng cấp của cả khu vực đông Đắk Lắk.

Khu vực phía Đông – Cửa ngõ vịnh và tiềm năng biển đảo

Phía Đông là không gian rộng mở của cửa Vịnh Xuân Đài, nơi mặt nước xanh biếc hòa cùng những dãy núi nhấp nhô tạo nên bức tranh sơn thủy hữu tình hiếm có. Điểm nhấn nổi bật của khu vực là Đảo Nhất Tự Sơn – hòn đảo độc đáo gắn liền với con đường cát tự nhiên chỉ xuất hiện khi thủy triều rút, mang đến trải nghiệm kỳ thú cho du khách.

Không chỉ sở hữu cảnh quan đặc sắc, khu vực này còn hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng cao cấp. Bên cạnh đó, vùng nước lặng của Vịnh Xuân Đài tạo lợi thế lớn cho nuôi trồng thủy hải sản, nhất là tôm hùm.

Khu vực phía Bắc – Trung tâm phát triển dịch vụ

Phía Bắc- khu vực phường Xuân Thành cũ- nơi tiếp giáp phường Sông Cầu– trung tâm hành chính- kinh tế của thị xã trước đây. Khu vực này là động lực của toàn phường với nhịp sống sôi động và tốc độ đô thị hóa nhanh. Đây là nơi tập trung hệ thống chợ, cảng cá, dịch vụ hậu cần nghề biển cùng các tuyến giao thông huyết mạch, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương và phát triển kinh tế biển. Trong tương lai, với lợi thế về vị trí và hạ tầng, phía Bắc được kỳ vọng sẽ tiếp tục bứt phá, trở thành trung tâm dịch vụ – đô thị hiện đại, gắn với phát triển bền vững và nâng cao chất lượng đời sống người dân phường Xuân Đài.

Giáo dục – Nền tảng cho tương lai

Một trong những điểm sáng về giáo dục tại địa phương là Trường THCS & THPT Nguyễn Khuyến. Trường được thành lập năm 2012 trên cơ sở nâng cấp từ Trường THCS Nguyễn Khuyến (thành lập năm 1995). Từ năm học 2013–2014, trường chính thức giảng dạy cả hai cấp THCS và THPT, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực tại chỗ.

Xuân Đài – Điểm hẹn của quá khứ và tương lai

Với vị trí chiến lược, cảnh quan thiên nhiên đặc sắc cùng bề dày lịch sử – văn hóa, phường Xuân Đài đang dần khẳng định vai trò là trung tâm du lịch – dịch vụ quan trọng ven biển. Đây không chỉ là nơi để khám phá, trải nghiệm mà còn là vùng đất để cảm nhận chiều sâu lịch sử và nhịp sống biển đặc trưng của miền Trung.

Trong tương lai, nếu được đầu tư đồng bộ về hạ tầng và du lịch, Xuân Đài hoàn toàn có thể vươn lên trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn hàng đầu khu vực.